30-daagse: na natte maart een droge april?

Momenteel is een krachtig hogedrukgebied aanwezig boven Scandinavië. Er wordt een connectie gemaakt met een ander hogedrukgebied ter hoogte van de Azoren. Een rug van hogedruk ligt vervolgens boven het westen van Europa. Ook tijdens de tweede week, de periode tussen 10 en 17 april, houdt deze luchtdrukverdeling in grote lijnen stand. 

Door dit geblokkeerde patroon worden lagedrukgebieden vanaf de Atlantische Oceaan afgebogen en hierdoor is het behoorlijk wisselvallig rond IJsland en Groenland: een groot contrast met het stabiele voorjaarsweer in onze omgeving. Vanaf de derde week komt de Scandinavische blokkade iets meer op losse schroeven te staan. De berekende afwijking van de luchtdruk is minder uitgesproken en ook verliezen de rode staafjes in het histogram met de kansberekening voor een bepaald regime hun overtuigende meerderheid. 

De kaart van 24 april tot 1 mei laat voor het eerst weer een wat lagere luchtdruk zien. Het verschil is niet bepaald noemenswaardig met 0 tot 5 hPa onder het gemiddelde. Gezien het histogram is op die termijn ook geen sterke voorkeur voor een bepaald patroon en is het lastig om daar een weerbeeld aan te koppelen. We kunnen hieruit vooral afleiden dat er op die termijn iets van een omslagpunt aan zit te komen.

De luchtdrukverdeling en bijbehorende windrichting doen een flinke duit in het zakje van het temperatuurverloop de komende weken. Momenteel is het aan de frisse kant voor begin april door de noordoostelijke stroming. De gevoelstemperatuur valt door de schrale wind een fractie lager uit dan de luchttemperatuur. Op een plekje uit de wind is het gelijk een stuk warmer en aangenamer. Zodra wij iets meer in het niemandsland tussen de twee hogedrukgebieden komen te liggen stijgt de kans op een zuidelijke windrichting. Met het uitkomen van dat scenario zit de temperatuur ook een fractie in de lift.

Een zuidelijkere positie van het Scandinavische hogedrukgebied zorgt echter voor het aanhouden van de oostelijke wind met lagere maximumtemperaturen. Een subtiel verschil kan dus een behoorlijk effect op de temperatuur hebben.

In de tweede week komen we volgens de langetermijnberekeningen van het Europese weermodel zo’n 1 tot 3 graden uit boven het klimatologisch gemiddelde van 12 tot 15 graden voor midden april. Met een beetje geluk komen op een zonnige en droge dag in het zuiden van het land temperaturen van 20 graden in zicht. 

Na een kletsnatte maartmaand ging het eerste weekend van april op dezelfde voet verder. Door een tollend lagedrukgebied, dat voor druilerig weer zorgde, is de neerslagsom in het midden en zuiden op sommige plaatsen al opgelopen naar 20 tot 40 millimeter. Over het hele land bekeken valt in april net iets meer dan 40 millimeter regenwater. Daarbij zijn de meetpunten in het westen van het land de droogste van deze selectie. 

Door de blokkade van hoge luchtdruk zijn de neerslagkansen vrij klein aan het begin van de maand. De kans op het voortzetten van het droge weertype bedraagt iets meer dan 60% tijdens de eerste twee weken van april. Korte onderbrekingen met regen, zoals deze weekdonderdag en vrijdag het geval is, zorgen voor het iets lager uitvallen van dit percentage.  

Het is gunstig dat de natuur een buffer heeft opgebouwd en het grondwater tot op zekere hoogte is aangevuld. Pas tijdens de laatste week van dit verwachtingsblok, wanneer de luchtdruk ook weer wat lager uitvalt, wordt tot 10 millimeter meer dan normaal verwacht. Door de neerslag aan het begin van april is het wat cijfers en noteringen betreft niet heel waarschijnlijk dat april een extreem droge notering behaalt, maar de effecten in de natuur kunnen natuurlijk wel zichtbaar worden zodra regen een langere tijd uitblijft.

Samenvattend lijkt april met de huidige weerkaarten redelijk droog te verlopen met na een koude start geleidelijk wat hogere temperaturen. Aan het einde van de maand stijgt de kans op een lagere luchtdruk en wisselvalliger weer.

Foto omslag: Jeroen Lansink