30-daagse: winter voorlopig op zijspoor

De afgelopen twee weken verliepen vrij koud in Nederland. Er viel op meerdere dagen sneeuw, zeker in het zuidoosten van het land en er vormde zich toch een aardig laagje natuurijs. Het ijs was van wisselende kwaliteit. Dit kwam door sneeuw op het ijs en soms ook door wat dooi, maar voor de fanatieke schaatsliefhebbers was het dik genoeg om toch even een ronde te rijden.

Afgelopen zondag kwam er een einde aan het winterweer. De zuidwestenwind verdreef de vrieskou en heel lokaal kwam het in de ochtend nog tot wat ijzel. In de loop van de middag was het kwik overal boven nul gekomen en begonnen sneeuw en ijs te smelten. In de nacht naar maandag bereikte met een forse zuidwestenwind een portie zeer zachte lucht ons land. De thermometer gaf waarden aan van 10 tot 12 graden.

De komende dagen blijft het zacht. De temperatuur komt vaak rond een graad of 10 uit en van nachtelijke vorst is geen sprake. Pas als dit weekend de kern van een hogedrukgebied dichterbij komt, komt de atmosfeer weer iets tot rust. Tijdens de nacht van vrijdag op zaterdag komt de temperatuur landinwaarts weer een graadje onder het vriespunt. Veel meer dan dat laat de winter voorlopig niet zien want ook na aankomende zaterdag ligt de temperatuur (ruim) boven de norm voor eind januari. De wind waait overtuigend uit het zuidwesten en voert ook nog af en toe regengebieden richting ons land. 

De luchtdrukverdeling op de weerkaarten is typisch voor een zacht winters weertype. In de afwijkingskaarten het het ECMWF voor de periode 29 januari tot 5 februari zien we dan ook lagedruk ten noorden van ons land en hogedruk ruim ten zuiden. Met een wind van zee trekken regengebieden over ons land en de temperatuur laat een afwijking van ruim 3 graden boven normaal zien.

Ook februari lijkt dus met mild winterweer te beginnen. Toch zien we in de week van 5 tot 12 februari wel een verandering optreden die zomaar een weersverandering kan inleiden voor de tweede helft van februari. De invloed van hogedruk zuid van ons land wordt minder en we zien zelfs wat signalen voor een verschuiving van hogedruk richting IJsland. Hierdoor wordt de pas afgesneden van actieve lagedrukgebieden om door te stomen naar Scandinavië. Zachte oceaanlucht kan het noorden van Europa niet meer bereiken en daar zien we dan ook weer negatieve temperatuurafwijkingen verschijnen.

In de periode 12 tot 19 februari zien we steeds meer hogedrukinvloeden bij IJsland en nog altijd lagedruk boven Rusland. Kou in Lapland kan zich verder zuidwaarts uitbreiden en zelfs boven onze omgeving zien we de diep rode kleuren verder zuidwaarts bewegen. 

Ondanks de instroom van koude poollucht over grote delen van Scandinavië is er voor ons land nog niet direct zicht op een echt winterse periode. Gezien de termijn is de luchtdrukverdeling wel interessant te noemen want met voldoende kou in Noord-Europa en een vrij zuidelijke koers van oceaanstoringen, is er niet veel nodig om de kou in ons land terug te laten keren. Op basis van de huidige kaarten en gezien de termijn waar we over praten is dat echter nog geen gelopen race. De huidige 30 daagse weerkaarten zien er voor de tweede helft van februari interessant uit, maar hoe het precies uitpakt, zal vaak pas op het laatste moment echt duidelijk worden. Wat dat betreft zitten dit soort lange termijnverwachtingen echt nog in de experimentele fase.