Uitzonderlijk late sneeuwdump in de Alpen op komst

Tot en met het weekend was het nog zomers warm in het Alpengebied. In diverse dalen liep de temperatuur op tot 25 graden of meer. Inmiddels is het weer echter volledig omgeslagen en is het ook deze dinsdag, net als in Nederland, flink afgekoeld. In sommige regio’s viel de sneeuw dinsdagochtend al tot onder 1200 meter hoogte, waardoor het landschap plaatselijk alweer winters oogde. De komende dagen volgt echter nog veel meer sneeuw en daarbij kan de sneeuwvalgrens nog verder dalen. Zo laat na de winter is in bijna 20 jaar niet meer voorgekomen!

Door de inmiddels hoge zonnestand warmt het aan de grond overdag echter nog relatief sterk op. Daardoor worden de temperatuurverschillen tussen de onderste en hogere luchtlagen extra groot, wat de atmosfeer extra onstabiel maakt. Hierdoor ontwikkelen zich gemakkelijker stevige buien, die lokaal voor intensieve sneeuwval kunnen zorgen.

Met de noordwestelijke hoogtestroming worden ook meerdere lagedrukgebieden vanuit het poolgebied richting de Alpen gevoerd. Het eerste lagedrukgebied dat maandagavond en dinsdagochtend voor de eerste sneeuw zorgde, trekt verder richting Zuidoost-Europa. Woensdag volgt daardoor tijdelijk rustiger weer in de Alpen. In de nacht naar woensdag klaart het op grotere schaal op en in diverse dalen kan het licht tot matig gaan vriezen. Voor de pas ontluikende natuur is dat zeer ongunstig; de schade aan gewassen kan lokaal aanzienlijk zijn.

Donderdag, Hemelvaartsdag, precies op het moment dat in diverse regio’s het zomerseizoen wordt geopend, bereikt een volgend lagedrukgebied het Alpengebied. Dit systeem snoert zich vermoedelijk af en nestelt zich enkele dagen met de kern boven de Golf van Genua. Het gevolg: vanaf Hemelvaartsdag volgen neerslagrijke dagen met opnieuw een sterk dalende sneeuwvalgrens.

Donderdag valt de meeste neerslag waarschijnlijk in Oostenrijk, met een sneeuwvalgrens rond 1400 meter. In de meeste dalen is dan nog regen mogelijk. Vrijdag schuift het neerslaggebied richting de Zwitserse en Franse Alpen, met een sneeuwvalgrens rond 1300 meter. Zaterdag volgt mogelijk de grootste sneeuwhoeveelheid in Oostenrijk, waarbij de sneeuwvalgrens kan dalen tot rond 800 meter of lokaal nog lager!

Hoewel de exacte uitkomst in de weermodellen nog heen en weer springt, gaan de sneeuwhoeveelheden de komende dagen gemakkelijk naar een halve tot lokaal hele meter sneeuw. 

Een dergelijk late winteruitbraak in de Alpen, waarbij zoveel sneeuw zo laag in de dalen valt, is sinds mei 2007 niet meer voorgekomen. Dat is inmiddels bijna 20 jaar geleden. Destijds daalde de sneeuwvalgrens op 30 mei tot circa 700 meter in Zuid-Duitsland en delen van het Salzburgerland. De hoeveelheden waren toen echter beduidend beperkter, met maximaal zo’n 20 tot 40 centimeter sneeuw. Nu ligt dat anders: in sommige gebieden kan lokaal tot een meter sneeuw vallen, wat deze situatie aanzienlijk uitzonderlijker maakt. Daarnaast zal de schade aan loofbomen groot kunnen worden aangezien het blad al aan de bomen zit. 

Recent kregen we juist nog te maken met een van de vroegste sneeuwdumpen van de afgelopen jaren. Half september 2024 viel de sneeuw toen al tot ongeveer 1200 meter, met op de hoogste bergtoppen lokaal meer dan een meter verse sneeuw.